खरानीपछि उज्यालो-जेन-जीको नयाँ संकल्प

गोबिन्द राज ओझा (राजन)

खरानीमाथि उभिएर
आज शपथ खाऔँ,
जलिसकेका सपनालाई
फेरि फूल बनाऔँ।
रगतले लेखिएको इतिहास
मेटिन नदिऔँ,
सहिदका अधुरा सपनामा
नयाँ रंग भरौँ।
हिजोको त्यो आक्रोशलाई
आज विवेक दिऔँ,
टुटेका ती संरचनालाई
फेरि बलियो गरौँ।
ढाल्न सक्ने हातले अब
बनाउन पनि सिकौँ,
देश बदल्ने यात्राभित्र
आफू पनि बदलिऔँ।
युवा भनेको आँधी मात्रै
युवा भनेको आगो होइन,
युवा भनेको राष्ट्र उठाउने
अटल भरोसा हो।
ज्ञान बोकेको मस्तिष्क हो,
श्रम बोकेको हात,
सत्य बोकेको हृदय हो
नेपालको प्रभात।
हामी प्रश्न गर्ने पुस्ता,
उत्तर पनि खोजौँ,
गल्ती देख्दा औँला होइन
उपाय अघि रोजौँ।
सत्ता बदल्नु मात्रै होइन
प्रणाली बदलौँ,
कुर्सी होइन जनताको
जीवन सहज पारौँ।
नातावादका जालहरू
अब चुँडिनुपर्छ,
भ्रष्टाचारको कालो बादल
आकाशबाट हट्नुपर्छ।
योग्यताको सम्मान हुने
व्यवस्था अब चाहिन्छ,
श्रम गर्ने युवाको हातमा
अवसर आउनुपर्छ।
गाउँघरका ती बाटाहरू
सहरसँग जोडिऊन्,
परदेशिएका युवाहरू
स्वदेशमै फर्किऊन्।
आमाको आँसु पुछिने
दिन अब आउनुपर्छ,
बाको पसिनाको मूल्य
देशमै पाउनुपर्छ।
हिमाल हाँसोस्, पहाड हाँसोस्,
तराई मुस्काओस्,
मेचीदेखि महाकालीसम्म
नेपाल एक गाओस्।
भाषा फरक, भेष फरक
मन एउटै होस्,
जातभन्दा माथि उठेको
राष्ट्रप्रेम होस्।
सीमामा उभिएका जवानको
सम्मान गर्न सिकौँ,
माटोको प्रत्येक कणलाई
आफ्नो भन्न सिकौँ।
कालापानीको पीडा होस्
वा सीमाको सवाल,
कूटनीति र साहस बोकी
राखौँ देशको भाल।
राष्ट्रवाद नारामा मात्रै
सीमित हुनु हुँदैन,
देशप्रेम भाषणभित्र
बन्दी हुनु हुँदैन।
कर तिर्ने नागरिकदेखि
सीमा जोगाउनेसम्म,
सबैको इमानदार कर्म नै
देशभक्ति हो झन्।
संसद् जनताको घर होस्,
सिंहदरबार सेवा,
अदालतमा न्याय बोलोस्
नहोस् कुनै खेवा।
प्रशासनमा पारदर्शिता,
शासनमा इमान,
जनताको अनुहारमा देखियोस्
सुखको मुस्कान।
हामीले जलाएका पानाभित्र
इतिहास पनि थियो,
हामीले तोडेका ढोकाभित्र
जनविश्वास पनि थियो।
त्यसैले अब पश्चात्तापले
मन शुद्ध पारौँ,
विनाशको त्यो बाटोलाई
निर्माणतर्फ सारौँ।
आन्दोलनको अर्थ बुझौँ,
अराजकता होइन,
स्वतन्त्रताको अर्थ पनि
मनपरी त होइन।
अधिकारसँगै कर्तव्यको
पाठ पढ्नुपर्छ,
लोकतन्त्र जोगाउन सबैले
जिम्मेवार बन्नुपर्छ।
सहिदको नाम बेचेर
कुर्सी नकिनियोस्,
घाइतेका पीडामाथि
राजनीति नबुनियोस्।
रगतको मूल्य पद होइन,
न्याय हुनुपर्छ,
बलिदानको सम्मान अब
व्यवहारमा हुनुपर्छ।
जेन–जीको आवाजलाई
इतिहासले सुन्नेछ,
सत्य थियो कि भूल थियो
समयले नै चुन्नेछ।
तर भविष्यको नेपाल भने
हाम्रो हातमा छ,
आजको कर्मले भोलिको
इतिहास लेख्छ।
नयाँ नेपाल भन्नु केवल
नयाँ भवन होइन,
नयाँ सडक, नयाँ नारा
मात्र परिवर्तन होइन।
नयाँ सोच, नयाँ संस्कार,
नयाँ चरित्र चाहिन्छ,
नागरिक र शासनबीच
विश्वासको सेतु चाहिन्छ।
अब न फुटौँ विचारले,
न फुटौँ जातले,
न फुटौँ भूगोलको नाममा
न फुटौँ घातले।
हिमाल, पहाड, तराईलाई
एउटै माला गाँसौँ,
नेपाल आमाको काखमा
साझा भविष्य हाँसौँ।
पुरानो पुस्ताको अनुभव,
नयाँ पुस्ताको जोस,
दुवै मिल्दा देश बन्छ
बलियो अनि दोषरहित।
बाको ज्ञान, छोराको सपना
एकै ठाउँ राखौँ,
अनुभवमाथि ऊर्जाको
नयाँ दीप बालौँ।
अब कुनै नेपाली युवा
रोजगारी खोज्दै नरोओस्,
आमाको काख छोडेर
परदेश जान नपरोस्।
सीप, शिक्षा, उद्योग, कृषि
देशमै फस्टाओस्,
मेहनत गर्ने प्रत्येक हातले
सम्मानित जीवन पाओस्।
न्याय माग्दा डर नहोस्,
सत्य बोल्दा त्रास नहोस्,
पत्रकारको कलममाथि
कुनै बन्देज नहोस्।
प्रश्न गर्ने नागरिक नै
लोकतन्त्रको प्राण,
सत्ता जनताको सेवक होस्
यही हाम्रो ज्ञान।
म आगो हुँ तर
घर जलाउने आगो होइन,
अन्धकार हटाउने
दीप बनेको आगो हुँ।
म विद्रोह हुँ तर
घृणा बोकेको होइन,
अन्यायविरुद्ध उठेको
सत्यको आवाज हुँ।
म जेन-जी हुँ
तर म एक्लो होइन,
मभित्र पुरानो पुस्ताको
अनुभव पनि छ।
मभित्र किसानको पसिना,
सिपाहीको रगत,
श्रमिकको हात र आमाको
ममताको सुगन्ध छ।
त्यसैले आज घोषणा गरौँ
देश कसैको निजी होइन,
सत्ता कसैको पेवा होइन।
नेपाल सबै नेपालीको,
कर्तव्य पनि साझा,
अधिकार पनि साझा।
आउनुहोस्, हातेमालो गरौँ,
घृणा सबै त्यागौँ,
विगतका ती गल्तीबाट
भोलिको पाठ मागौँ।
प्रतिशोध होइन न्याय रोजौँ,
विभाजन होइन मेल,
खरानीबाट उठाएर
बनाऔँ सुन्दर नेपाल।
सहिदका ती सपनाहरू
आँखाभित्र राखौँ,
आमाको त्यो आशिषलाई
मुटुभित्रै राखौँ।
बाको त्यो अर्ती सम्झौँ
‘देशको सेवा गर्’,
त्यही वचन बोकेर अब
नेपाल अघि बढाऔँ।
म जेन–जी आन्दोलन हुँ,
म जागरणको गीत,
म सहिदको रगतभित्र
बाँचेको नवप्रीत।
म परिवर्तनको शंख हुँ,
म निर्माणको हात,
म नयाँ नेपालको सपना हुँ
म नेपालीको साथ।
खरानीपछि उज्यालो हुन्छ,
रातपछि प्रभात,
आज मिलेर अघि बढे
बन्छ सुन्दर राष्ट्र।
नयाँ पुस्ता, पुरानो पुस्ता
सबै एउटै प्राण,
नेपाल हाम्रो साझा घर हो,
नेपाल हाम्रो शान।